1 Manometre (Basınç Düşürücüler)




Indir 149.94 Kb.
Title1 Manometre (Basınç Düşürücüler)
Page1/4
Date conversion05.05.2013
Size149.94 Kb.
TypeBelgeleme
Sourcehttp://www.nazifacar.com/belge/dersnot/tms/OKSIGAZDERSNOTU.doc
  1   2   3   4
1. OKSİ-GAZ KAYNAĞI

1.1. Oksi-Gaz Kaynağının Tanımı

Oksi-gaz kaynağı, yakıcı gaz olarak oksijenin ve yanıcı gazlarla meydana getirdiği karışımın üfleç ucunda yanmasıyla oluşan kaynak alevi ile yapılan bir ergitme kaynak türüdür.

1.2. Oksi-Gaz Kaynak Elamanları

1.2.1. Oksijen Tüpleri

Oksi-gaz kaynağında yanıcı gaz olarak değişik gazların kullanımı mümkündür. Ancak yakıcı gaz olarak sadece oksijen gazı kullanılır. Kaynak işleminin adı da buradan gelmektedir. Tüpler 150-200 atm. basıncındaki oksijenin depolanmasını, taşınmasını ve kaynak sırasında kullanılmasını sağlayan kapalı kaplardır. Yapımlarında kaynaklı birleştirmeler kullanılmaz. Yüksek dayanımlı çeliklerden üretilir. Oksijen tüplerinin rengi mavidir.

1.2.2. Asetilen Tüpleri

Asetilen tüpleri kaynaklı olarak üretilir. Asetilen özelliği nedeniyle tüplere yalnız başına doldurulmaz. Bu nedenle tüpün içine asetilen emici gözenekli maddeler doldurulur. Asetilen, aseton veya alkol içinde çok iyi çözülme yeteneğine sahiptir. Böylece tüpteki gözenekli maddenin içine tüpün 1/3’ ü kadar aseton oldurulur. Asetilen serbest olarak 2,5 atm. nin üzerinde sıkıştırılmaz. Fakat aseton ile çözülmüş asetilenin sıkıştırılma basıncı 20 atmosfere ulaşabilir. Asetilen tüplerinin rengi sarıdır.



1.2.3. Manometre (Basınç Düşürücüler)

Manometreler tüplerdeki gaz basıncını gösteren ve yüksek gaz basıncını kullanma basıncına düşüren ayarlama elamanlarıdır. Bir manometre üzerinde iki adet basınç göstergesi vardır. Bunlardan tüpe yakın olanı tüp içindeki basıncı, diğeri ise kullanma basıncını gösterir. Manometreler doğrudan tüplere bağlanır. Aşağıdaki resimlerde asetilen ve oksijen manometreleri görülmektedir.




1.2.4. Hortumlar

Oksijen ve yanıcı gazların üflece iletimini sağlayan,bükülebilen, iletim elemanlarıdır. Oksijen hortumlarının renkleri mavi, asetilen hortumlarının renkleri ise kırmızıdır. Hortumların içinden basınçlı gaz geçtiğinden kesitlerinde iplik türü malzeme bulunur. Bunlara bezli hortumlar denir.

1.2.5. Üfleçler

Üfleçler yakıcı gaz ile yanıcı gazların homojen olarak karıştığı ve yanmanın meydana geldiği elamanlardır. Gazların karışımı ve alev oluşturma tekniğine göre üfleçler ikiye ayrılır.

1.Kaynak üfleçleri 2.Kesme üfleçleri

1.2.6. Asetilen Kazanları

Asetilen gazı, kalsiyum karpitin (karpit) su ile reaksiyonu sonucu elde edilir. Kalsiyum karpitin su ile temasını sağlayarak asetilen üreten cihazlara asetilen kazanları denir.

Su ile karpitin temas biçimine göre kazanlar üçe ayrılır: Karpitin suya daldırılıp çıkartılması şeklinde çalışan seyyar tip asetilen kazanları Karpitin üzerine su dökülmesi ile çalışan sabit tip asetilen kazanları Seri üretim ya da kuru sistem ile çalışan kazanlar


1.2.7-Sulu ve Kuru Güvenlikler

Oksi-gaz kaynağında sıkça karşılaşılan bir olay olan geri tepme, alevin üfleç ucunda ya da hortum içersinde oluşmasıdır. Önlenmediği takdirde kazalara yol açar. Önlenmesi sulu ve kuru güvenlik araçları sayesinde gerçekleşir. Farkedildiği zaman derhal üfleç üzerindeki oksijen ve asetilen muslukları kapatılarak yanma için gerekli ortam engellenmelidir. Sulu ve kuru güvenlik araçları bu amaca hizmet etmek için kaynak donanımına eklenir. Güvenlik araçlarından en önemlisi sulu güvenliktir. Adından da anlaşılacağı gibi gazın su dolu bir kaptan geçirilmesi prensibiyle çalışır. Geri tepme anında geri dönen alev, tüp ya da kazana ulaşamadan su içersinde söner. Kuru güvenlik sistemlerinde sinter metal denilen bir parça kullanılır. Bu parçanın özelliği gaz geçişine tek yönde izin vermesidir. Geri tepme ile oluşan alevin geçişine ise izin vermez.


1.2.8. Diğer Yardımcı Elamanlar

Kaynak Masası

Oksi-gaz kaynağında kullanılan masalar, ısı iletimine engel olan ateş tuğlaları ile bir kısmı da parça konulmasına uygun çelik malzemelerden yapılmıştır.




Gözlük

Oksi-gaz kaynağında özel olarak geliştirilmiş gözlükler kullanılmaktadır.

1.2.9. Oksijen ve Asetilen Tüplerini Taşırken Dikkat Edilecek Hususlar

Tüpler yan yüzeyleri üzerinde yuvarlanmamalı, sürüklenmemelidir. Taşınma sırasında dik olarak alt kenarları üzerinde taşıyana doğru hafif eğilerek taşınmalıdır. Tüpler taşınırken ventil üzerine koruyucu kapağı takılmalıdır.

Taşınmaları sırasında manyetik vinçler kullanılmamalıdır. Tüpler sürtünmeden dolayı meydana gelecek kıvılcımlardan korunmalıdırlar. Yan yüzeyleri üzerine yatırılmamalı. Valf bağlantılarından faydalanılarak taşınmamalıdır. Tüpler taşınırken sabitlenmeli, birbirlerine çarpmaları önlenmelidir. Tüpler indirilirken yere atılmamalıdır.

1.2.10. Oksijen ve Asetilen Tüplerini Açıp Kapama

Manometre bağlanmadan önce tüp valfi biraz açılıp kapatılarak rakor boşluğunda bulunan toz, su gibi pislikler dışarı atılmış olur. Basınç ayar vidası gevşetilmeden tüp valfi açılmamalıdır. Manometre tüpe bağlanır ve sözülürken uygun anahtar kullanılmalıdır. Tüp sabitleneceği yere bağlanmadan manometre tüpe bağlanmamalıdır.

Oksijen tüp ventilini saat ibresinin ters yönünde (sağdan sola) 1/4 devir yaptırarak açılır. Bu zamanda birinci manometreye oksijen gelir ve tüp basıncını gösterir. Basınç düşürücü üzerindeki kapatma vanasını açarak üflece oksijen gazını gönderiniz. Basınç ayar vidası, yavaş yavaş sıkıştırılarak, çalışma basıncı ayarlanır. Aynı işlemler asetilen tüpüne de uygulanır. Kaynağa kısa ara vermelerde manometre üzerindeki gaz musluğu kapatılır. Paydos ve uzun süre ara verileceği zaman tüp ventili kapatılır. Çalışma basıncı ayar vidası ve üfleç üzerindeki gaz vanaları açılarak sistem içindeki gaz dışarı atılarak basınç sıfırlanır. Tüp valfi kapatıldığı zaman birinci manometredeki basınç düşüyorsa fiber conta, hortum bağlantıları veya hamlaç oksijen musluğunda kaçak var demektir, hemen kontrol edilmelidir. Üfleç kapatıldığında ikinci manometredeki basınç değeri yükselmemelidir.

1.2.11. Manometre Ayarı Yapma

Tüp vanasını yavaşca açılır. Manometre üzerindeki gaz musluğu açılır. Basınç ayarlama vidası yavaşça sıkılır.

Kullanma basıncını gösteren manometre gözlenir. Ayarlama vidasını istenilen basınca ayarlayıncaya kadar çevirilir. Çalışma sonunda tüp vanası kapatılır. Üfleç vanası açılır. Her iki manometre göstergesi sıfıra düşünceye kadar beklenir. Ayarlama vidası açılarak diyafram üzerindeki yay basıncı yok edilir. Basınç düşürücü üzerindeki kapatma vanası kapatılır. Üfleç vanası kapatılır.


2. KAYNAK ALEVİ

2.1. Oksi- Gaz Kaynağında Kullanılan Gazlar

Oksi-gaz kaynağı bir ergitme kaynak yöntemidir. İş parçaları ergitme sıcaklıklarına kadar ısıtılır ve kaynak işlemi yapılır. Isı enerjisinin üretilmesinde yanıcı ve yakıcı gazlar kullanılır.

Yanıcı Gazlar

Asetilen, Hidrojen, Metan, Propan, Bütan, Propan–bütan karışımı, Hava gazı, Benzin ve benzol buharı

Yakıcı Gazlar

Oksijen ve yanıcı gazlar uygun bir ortamda bir araya gelirse yanma olayı gercekleşir. Bu nedenle yakıcı gaz olarak oksijen kullanılır. Kaynaklarda kullanılan oksijen gazı havadan üretilir.

2.2. Kaynak Alevi

Oksi-gaz kaynağında, yanıcı ve yakıcı gaz karışımının yanmasıyla oluşan aleve kaynak alevi denir.

2.21. Kaynak Alevinin Kısımları

Çekirdek Bölgesi: Bu bölgede hiçbir reaksiyon meydana gelmez..

Kaynak Bölgesi: Sıcaklığın en yüksek olduğu bölgedir. Çekirdek bölgesinin 5 mm uzağına denk gelen ve en yüksek sıcaklığın olduğu bölgedir.

Alev Bölgesi: Çekirdek ve kaynak bölgesinin dışında kalan bölgedir.


2.2.2. Kaynak Alevi Çeşitleri

Karbonlayıcı Alev (Asetileni Fazla ve Yumuşak Alev) Asetilen miktarının oksijen miktarına göre fazla olduğu alev türüdür. Dökme demir, alüminyum ve alaşımları, nikelli alaşımlar, krom karbür ve yüksek karbonlu çelikler bu alev

ile kaynatılır. Bu alevde çekirdek dağınıktır. Oksitleyici Alev (Oksijeni Fazla ve Sert Alev) Oksijen miktarının, asetilen miktarına göre fazla olduğu alev türüdür. Prinç ve yapısında gümüş bulunan prinçlerin kaynağında, ayrıca tavlama, doğrultma ve sertleştirme işlerinde kullanılır. Bu alevde çekirdek küçüktür ve tiz seslidir.

Normal Alev Asetien ile oksijen miktarının eşit olduğu alev türüdür. Bakır, bronz, kurşun, çinko ve çelikler bu alev ile kaynatılır. Bu alevde çekirdek tok ve açıktır.


2.2.3. Üflecin Yakılıp Söndürülmesi

Kaynak alevi elde edilmesi için önce üfleçteki oksijen vanası açılır.Ardından asetilen vanası açılır. Zaman kaybedilmeden çakmak yardımıyla karışımın alev alması sağlanır. Üflecin söndürülmesinde ise öncelikli olarak yanıcı gaz vanası kapatılır daha sonra ise oksijen vanası kapatılır. Normal alev oluşturmak için oksijen veya yanıcı gaz musluklarından ayar yapılarak çekirdeğin tek ve açık oluşması sağlanır.

2.2.3.1. Üfleçlerde Kaçak Kontrolü Yapılması

Uzun süreli çalışmalarda üfleçlerde meydana gelen aksaklıklardan biri de, gaz kaçaklarıdır. Gaz kaçakları bağlantı yerlerindeki vidaların gevşemesi, temizleme gayesiyle sökülen üfleç parçalarının tam anlamıyla yerlerine oturtulmaması ve eskiyen contalar nedeniyle meydana gelir.

Su İçine Daldırarak Kontrol Yapma

Tüpten hortumlar aracılığıyla gaz iletimi sağlanır; üfleç, üzerindeki valfler kapalı olarak kaynak masası bünyesinde bulunan su kabına daldırılır. Gaz kaçağı olan kısımlarda su içersinde kabarcıklar oluşur. Bu kabarcıkların yerleri tespit edilerek gaz kaçağının nedeni araştırılır ve gaz kaçağı ortadan kaldırılır.

Sabun Köpüğü ile Kaçak Kontrolü Yapma

Su içine sokarak gaz kaçağı kontrolünde olduğu gibi üfleç içine gaz verilir. Daha sonra köpük bağlantı yerlerine sürülür. Kaçak olan yerlerde köpük baloncukları büyüyecektir. Bu yöntem daha ziyade tüp hortum ve bağlantılarının su içine sokularak kontrolü yapılamayacak kısımların kontrolünde uygulanır. Bu işlem için üretilmiş sprey biçimindeki köpüklerden de faydalanmak mümkündür.

2.2.4. Kaynak Sırasında Alınacak Güvenlik Önlemleri

Oksi-gaz kaynağında oksijen ve asetilen gazları kullanıldığından gerekli güvenlik kurallarına uyma zorunluluğu vardır. Kaynak sırasında etrafa kıvılcım sıçrayacağından civarda yanıcı ve parlayıcı madde bulunmamalıdır.

İçersine yakıt ve yanıcı maddeler konup boşaltılmış kapların kaynağı gerekli önlemler alındıktan sonra yapılmalıdır. Hortumlar sıcak parçalardan ve sıçrayan kıvılcımlardan korunmalıdır. Üfleç gerektiğinde soğutulmalıdır. Kaynak anında mutlaka gözlük kullanılmalıdır. Yanmalara karşı iş elbiseleri, deri önlük, tozluk, eldiven ve kolluklar kullanılmalıdır. Kaynak masası üzerinde sıcak parça bırakılmamalıdır Kaynağa başlamadan önce sulu güvenlik kontrol edilmelidir.


3. TELSİZ DİKİŞ

Ek kaynak teli kullanılmadan yapılan kaynak uygulamasına telsiz dikiş denir. Telsiz dikişteki amaç ergiyik banyosuna süreklilik ve üflece hâkimiyet kazandırmayı sağlamaktır.

3.1. Telsiz Dikiş Çekme Yöntemleri

3.1.1.Sağdan Sola Telsiz Dikişte Üflece Verilecek Açı ve Hareketler

Üflecin 45–60 derecelik açıyla sağdan sola doğru ilerletilmesi şeklinde yapılan kaynağa denir. Üfleç ucuna yarım daire şeklinde yaylar çizdirerek dikiş oluşturulur.

3.1.2. Soldan Sağa Telsiz Dikişte Üflece Verilecek Açı ve Hareketler

Üflecin 45–60 derecelik açıyla soldan sağa doğru ilerletilmesi şeklinde yapılan kaynağa denir. Üfleç ucuna yarım daire şeklinde yaylar çizdirerek dikiş oluşturulur.


3.1.3.Telsiz Dikiş Çekme

T elsiz dikiş çekilirken üfleç parçadan 3-5 mm arasındaki bir mesafede (kaynak bölgesi) tutulur. Üfleç ile parça arasındaki mesafe daima eşit kalmalı ve üfleç belirli bir hızla yürütülmelidir. Aynı noktada beklenerek saç delinmemelidir. Dikişler üflece yarım daire şekilde hareket verilerek çekilmelidir. Üflece hâkimiyet sağlanana ve yeteri kadar alışkanlık kazanılana kadar uygulamaya devam edilmelidir.


4. TELLİ DİKİŞ

Ek kaynak teli kullanılarak yapılan kaynak uygulamasına telli dikiş denir. Oksi-gaz kaynağında en önemli hususlardan biri dikişi meydana getiren ilave tel ile kaynatılan metalin aynı veya yakın özellikte olmasıdır.

Kaynatılacak parçalar üzerindeki yağ, kir, boya ve oksit gibi yabancı maddelerden temizlenmelidir.

4.1. Telli Dikiş Çekme Yöntemleri ve Parça Kalınlığına göre Kaynak Yönünü Belirleme

4.1.1. Sağdan Sola Telli Dikiş

Sağdan sola (sol kaynak) ince malzemelerin kaynağında uygulanan yöntemdir. Sola kaynak üfleç arkada ek teli önde olacak biçimde yapılan kaynaktır. Bu kaynak yönteminde üfleç kaynak konumu süresince kaynak yönünde parça ile 50–60 derecelik açıda tutulmalıdır. Telin malzeme ile yaptığı açıda 30–40 derece arasında olmalıdır. Üfleç hareketleri Şekil 4.1’ deki gibi olmalıdır.

4.1.2. Soldan Sağa Telli Dikiş

Soldan sağa (sağ kaynak) özellikle kalın parçaların(3 mm’den kalın) ve büyük çaplı boruların birleştirilmesinde uygulanmaktadır. Üfleç hareketleri Şekil 4.1’ deki gibi olmalıdır. Kalın parçaların kaynatılmasında daha büyük kütlesel ısıya gerek olduğu için bu kaynak yöntemi ile başarılı sonuç alınır. Üfleç önde ek kaynak teli arkada olacak şekilde yapılır. Tek olumsuz yönü kaynak dikiş görüntüsünün iyi görünmemesidir.

4.1.2. Soldan Sağa Telli Dikiş

Soldan sağa (sağ kaynak) özellikle kalın parçaların(3 mm’den kalın) ve büyük çaplı boruların birleştirilmesinde uygulanmaktadır. Üfleç hareketleri Şekil 4.1’ deki gibi olmalıdır. Kalın parçaların kaynatılmasında daha büyük kütlesel ısıya gerek olduğu için bu kaynak yöntemi ile başarılı sonuç alınır. Üfleç önde ek kaynak teli arkada olacak şekilde yapılır. Tek olumsuz yönü kaynak dikiş görüntüsünün iyi görünmemesidir.


4.2. Oksi-gaz Kaynağında Kullanılan İlave Teller

Oksi-gaz kaynağında çıplak kaynak telleri kullanılır. Kaynak telleri iş parçasının özelliklerine uygun olmalıdır.

4.3.Telli Dikiş Çekme

Parçalar hazırlanır. Üfleç yakılır ve alev ayarı yapılır. Başlangıç noktasındaki eriyik banyosu oluşturulduktan sonra yukarıdaki hareketlerden birisi ile dikiş çekilir. Kaynak sırasında tel ergiyik banyosu içine düzenli olarak verilmelidir.

Kaynak teli her tarafta aynı miktarda ergitilerek kaynak dikiş genişliği ve kaynak dikiş yüksekliğinin eşit kalınlıkta olmasına özen gösterilmelidir.

  1   2   3   4

Add document to your blog or website

Similar:

1 Manometre (Basınç Düşürücüler) iconBASINÇ ÖLÇÜMÜNDE KULLANILAN MANOMETRE TİPLERİ VE BASINÇ ÖLÇME

1 Manometre (Basınç Düşürücüler) iconRÜZGARLAR Yüksek basınç alanlarından alçak basınç alanlarına doğru olan hava hareketlerine rüzgar

1 Manometre (Basınç Düşürücüler) iconMutlak Basınç S eviye ölçümü Akış Ölçümü Şekil 1 Basınç nedir? Fiziksel tanım

1 Manometre (Basınç Düşürücüler) iconMANOMETRE SEÇİMİ VE KULLANIMI

1 Manometre (Basınç Düşürücüler) iconÖsefageal manometre nedir ? (yutma borusu motilitesi ölçümü)

1 Manometre (Basınç Düşürücüler) icon2. SIVILARDA BASINÇ

1 Manometre (Basınç Düşürücüler) iconSIVILARDA BASINÇ

1 Manometre (Basınç Düşürücüler) iconKATILARDA BASINÇ

1 Manometre (Basınç Düşürücüler) iconİKLİM BİLGİSİ (Basınç)

1 Manometre (Basınç Düşürücüler) iconIV- BASINÇ Tanım ve Türleri

Sitenizde bu düğmeye yerleştirin:
Belgeleme


The database is protected by copyright ©okulsel.net 2012
mesaj göndermek
Belgeleme
Main page