ELAZIĞ’DA TÜKETİME SUNULAN KARİDES VE KALAMAR ÜRÜNLERİNİN MİKROBİYOLOJİK VE KİMYASAL KALİTESİ




Indir 74.79 Kb.
TitleELAZIĞ’DA TÜKETİME SUNULAN KARİDES VE KALAMAR ÜRÜNLERİNİN MİKROBİYOLOJİK VE KİMYASAL KALİTESİ
Date conversion14.06.2013
Size74.79 Kb.
TypeBelgeleme
Sourcehttp://web.firat.edu.tr/daum/docs/52/19 Karides ve Kalamar(Ayşe Gürel İnanlı)-ödendi-5 Syf-102--

Doğu Anadolu Bölgesi Araştırmaları; 2007 Ayşe GÜREL İNANLI, Gülsüm ÖKSÜZTEPE


ELAZIĞ’DA TÜKETİME SUNULAN KARİDES VE KALAMAR ÜRÜNLERİNİN MİKROBİYOLOJİK VE KİMYASAL KALİTESİ


*Ayşe GÜREL İNANLI, **Gülsüm ÖKSÜZTEPE


*Fırat Üniversitesi Su Ürünleri Fakültesi – ELAZIĞ

**Fırat Üniversitesi Veteriner Fakültesi – ELAZIĞ

__________________________________________________________________________________________________________________________________________________


ÖZET


Bu çalışmada, Elazığ’da bir lokantada tüketime sunulan karides ve kalamar örneklerinin mikrobiyolojik ve kimyasal kalitesi incelendi. Araştırmada, farklı zamanlarda alınan 20 adet karides 23 adet kalamar örneği kul-lanıldı. Örneklerde toplam mezofilik aerob mikroorganizma, psychrophile mikroorganizma, koliform bakteri, Staphylococcus-Micrococcus mikroorgazimaları ile maya-küflerin varlığı saptandı. Ortalama olarak toplam aerob mikroorganizma sayıları karideslerde 7,07±0,96 log10 kob/g, kalamarlarda, 6,65±0,25 log10 kob/g olarak bulundu. Psychrophile mikroorganizma sayısı karideslerde 4,96±0,57log10 kob/g, kalamarlarda ise 5,13±0,88 log10 kob/g seviyesinde bulundu. Koliform grubu bakteri sayısı ortalama karideslerde 2,53±0,79 log10kob/g, ka-lamarlarda 3,70±0,37 log10 kob/g iken Staphylococcus-Micrococcus sayısı da karideslerde 4,53±0,43 log10 kob/g, kalamarlarda 3,53±0,67 log10 kob/g olarak tespit edildi. Maya ve küf sayıları ise karideslerde 2,02±0,56 log10 kob/g, kalamar örneklerinde ise 2,29±0,68 log10 kob/g olarak bulundu. Yapılan kimyasal analizlerin sonucunda; karides örneklerinde ortalama olarak %77,16±0,25 rutubet, 19,57±0,32 protein, %1,04±0,18 yağ ve %1,59±0,15 miktarlarında kül tespit edildi. Kalamarlarda örneklerinde ise ortalama olarak % 81,31±0,21 rutubet, % 13,23±0,51 protein, %2,9±0,25 yağ ve %1,45±0,19 değerlerinde kül belirlendi. Çalışmada ortala-ma olarak pH değeri, karideslerde 8,14, kalamarlarda ise 6,77 olarak belirlenirken, aw değerleri; karideslerde 0,91, kalamarlarda ise 0,95 olarak tespit edildi.


Sonuç olarak karides ve kalamar örneklerinin mikrobiyolojik analiz neticesine göre halk sağlığı açısından potansiyel bir risk taşıyabileceği kanaatine varıldı. Buna karşılık örneklerin kimyasal analizleri sonucunda yağ oranlarının düşük miktarlarda tespit edilmesi, diyetetik özelliğe sahip olabileceğini akla getirmektedir. Ayrıca, özellikle karides örneklerinin yüksek oranlarda protein içermesi de bu ürünlerin beslenme açısından önem arz ettiğini göstermektedir.


Anahtar Kelimeler: Karides, Kalamar, Mikrobiyolojik, Kimyasal, Kalite.

__________________________________________________________________________________________________________________________________________________

THE MICROBIOLOGICAL AND CHEMICAL QUALITY OF

SHRIMP AND SQUID FOR CONSUMPTION IN ELAZIG

ABSTRACT


In this study, the microbiological and chemical quality of shrimp and squid samples for consumption in a restaurant in Elazığ were investigated. In this study 20 shrimp 23 squid samples that were taken different peri-ods were used. In the samples the presence of mesophilic aerob microorganism, psychrophile microorganism, coliform bacteria, Staphylococcus-Micrococcus microorganisms and yeast-mould were determined. The total aerob microorganism numbers were determined in shrimps 7.07±0.96 log10 cfu/g, in squids, 6.65±0.25 log10 cfu/g. psychrophile microorganism numbers were determined in shrimps 4.96±0.57 log10 cfu/g and also in squids 5,13±0,88 log10cfu/g level. Coliform bacteria numbers were determined averagely in shrimps 2.53±0.79 log10cfu/g, in squids 3.70±0.37 log10cfu/g while Staphylococcus-Micrococcus numbers were found in shrimps 4.53±0.43 log10 cfu/g, in squids 3.53±0.67 log10 cfu/g. Yeast and mould numbers were also determined as in shrimps 2.02±0.56 log10 cfu/g, and also in squid samples 2.29±068 log10 cfu/g. At the end of chemical analy-ses results in shrimps meat averagely 77.16±0.25% moisture, 19.57±0.32% protein, 1.04±0.18% lipid and 1.59±0.15% ash were determined. These values in squids were 81.31±0.21% moisture, 13.23±0.51% protein, 2.9±0.25% lipid and 1.45±0.19% ash. In the study, pH values were determined averagely in shrimps 8.14, in squids 6.77 while, aw values were determined averagely in shrimps 0.91, in squids 0.95.


In conclusion, this study revealed that the marketed shrimps and squids could be carried potential risk for the consumer’s health due to microbiological analyses results. Furthermore the low lipid rate of samples determi-ned at the end of chemical analyses was come to mind of their dietetic characteristic presence. Especially also the high protein rate of shrimp samples were showed the importance of these foods for dietary.


Keywords: Shrimp, Squid, Microbiological, Chemical Quality.

__________________________________________________________________________________________________________________________________________________

1. GİRİŞ


Su ürünlerinin insan beslenmesindeki önemi-nin yüksek olması sağlıklı beslenme açısından ge-rekli bileşenleri istenilen düzeyde bulundurmaların-dan kaynaklanmaktadır. Su ürünleri, günümüzde tüketilen proteinli yiyeceklerin önemli bir grubunu oluşturur(İnal,1992; Huss, 1995).


Karidesler Crustacea sınıfının Decapoda takı-mında yer alan, ekonomik değeri yüksek kabuklu su ürünleridir(Salman,1995).Karides eti, proteince zen-gin, değerli bir gıda maddesi olmasının yanı sıra, bağ doku yönünden fakir olmasından dolayı kolay sindirilebilir, aynı zamanda kolay bozulabilir bir gı-dadır. Depolamaya bağlı olarak karides etinde diğer su ürünlerinde olduğu gibi duyusal, fiziksel ve kim-yasal değişimler meydana gelir(Varlık ve diğ.,2000).


Avlanan karidesler bakteriyel ve enzimatik aktiviteden dolayı son derece hızlı bozulmaktadır. Yakalandıktan sonra kısa bir süre içinde ölen kari-deslerin çevre koşullarına dayanıksız olmaları, et renginin kısa bir sürede değişmesi ve alkali özellik göstermeleri nedeniyle besinsel ve fiziksel kaliteyi korumak amacıyla hemen işlenmeleri ya da dondu-rularak muhafaza edilmeleri gerekmektedir (Göğüş ve Kolsarıcı, 1992;İnal , 1992; Diler ve Ataş, 2003).


Karidesler yakalandıktan sonra gemilerde ya da işletmelerde haşlanmaktadır. Böylece kabuk için-deki et gevşeyerek kabuğun soyulması kolaylaşmak-ta ve tüketim için hazır hale gelmektedir. Daha sonra hızlı bir şekilde dondurulan karidesler çeşitli şekil-lerde değerlendirilmektedir(Akpınar Bayizit ve diğ., 2003).


Kalamarlar, Cephalopoda sınıfından olup Te-uthoidea takımında yer alan ülkemiz sularında önemli bir potansiyele, ihracatta önemli bir yere sa-hip yumuşakçalardır. Beslenme değerleri bakımın-dan diğer deniz ürünlerine eşdeğer olan kalamar, hazmı kolay lezzetli bir besin kaynağı olmakla bir-likte yine diğer su ürünlerinde olduğu gibi çeşitli faktörlerin etkisi ile kolay bozulabilmektedir(Sal-man,1998;Gökoğlu ve diğ,1999;Gökçe ve diğ,2005)


Diğer kafadan bacaklılarda olduğu gibi, kala-marların da manto ve kolları yenmektedir. Kala-marların bu yenilebilir et bölümü, gövde ağırlığının %46-50’sini oluşturur. Pişirmeden önce, gövdenin yüzeyinin saran ince derinin alınması gerekir. Boru halindeki manto enine, halkalar şeklinde kesilir ve kollarla birlikte isteğe bağlı olarak değişik biçimler-de (kızartılmış, haşlanmış vb.) tüketilir(URL1,2007)


Su ürünleri suda bulunan mikroorganizmalar ile taşıma ve işleme sırasında bulaşabilecek bir çok mikroorganizmayı içerir. Kırmızı etlerde olduğu gibi balık ve diğer su ürünlerinde de otolitik, oksidatif ve bakteriyel aktivite sonucu çeşitli bozulmalar medya-na gelir. Ancak taze balık etlerinde otolitik ve bakte-riyel bozulma daha fazladır.


Kabuklu etlerinde bozuşma karakteristiği ba-lıklardakine çok benzemektedir. Kabukluların etle-rinde balıklara kıyasla daha fazla miktarda serbest amino asit bulunması, bu ürünleri bozulmaya karşı daha duyarlı hale getirmektedir(Jay, 1992; Çalkı ve Kışla, 2003).


Yumuşakçaların kimyasal kompozisyonu, içerdikleri yüksek miktarda karbonhidrat ve düşük miktarda toplam azot miktarı açısından hem balıklar hem de kabuklulardan farklıdır. Mikrobiyal bozulma fermantatif karakteristik göstermektedir(Jay, 1992; Çaklı ve Kışla, 2003).


Bu çalışma, Elazığ’da bir lokantada tüketime sunulan marine edilmiş kalamarlar ve dondurulmuş karideslerin kimyasal bileşimi ve mikrobiyolojik ka-litesini belirlemek amacıyla yapıldı.


2. MATERYAL VE METOT


2.1. MATERYAL


Bu çalışmanın materyalini, Elazığ’da faa-liyet gösteren bir lokantada marine edilmiş olarak buzdolabında muhafaza edilen 23 adet kalamar ile dondurulmuş 20 adet karides örneği teşkil etti. Steril kavanozlar içerisine usulüne uygun olarak alınarak en kısa süre içerisinde soğuk zincirde laboratuvara getirilen örnekler analizleri yapılın-caya kadar 4±1oC’de muhafaza edildi. Örnekler 15 gün arayla ve 3 defa getirildi ve toplam olarak 43 adet örnek incelendi.


2.2. METOT


Donmuş karides örnekleri, 4±1 ºC’de çö-zündürüldükten sonra steril pens, makas ve bistü-ri yardımıyla etleri ayıklandı ve işleme alındı. Halkalar halinde kesilmiş olan kalamar örnekleri ise direkt olarak alındıktan sonra işlenmeye baş-landı. Homojen hale getirilen örnekler mikro-biyolojik ve kimyasal analizlerde kullanıldı.


2.3. MİKROBİYOLOJİK ANALİZLER


Laboratuarda örneklerden aseptik şartlarda 10 g alındıktan sonra üzerine %0,1’lik peptonlu su ilave edilerek 5 dakika homojenize edilmek suretiyle 10-1’lik seyreltisi hazırlanıp 1/4 Ringer çözeltisi kul-lanılarak diğer desimal seyreltileri yapıldı. Örnek-lerin her seyreltisinden 1’er ml kullanarak iki seri halinde petri kabı dökme metoduyla ekimleri yapıldı ve 30-300 koloni içeren plaklar değerlendirildi(Har-rigan, 1998).


Örneklerdeki toplam mezofilik aerob mikro-organizmaların sayımı için Plate Count Agar (PCA) besi yeri kullanılmıştır. Plaklar 30±10C‘de 72 saat inkübe edildikten sonra değerlendirildi(Harrigan, 1998).


Psychrophile mikroorganizmaların sayımında , Plate Count Agar (PCA) dökülen plaklar 7±1 0C’de 10 gün inkübe edildikten sonra değerlendirildi(Ame-rican Public Health Association, 1974).


Koliform grubu bakterilerin sayımında Violet Red Bile Agar (VRBA) besi yeri kullanılan plaklar-da 30±1 oC’de 24 saat inkübasyon sonunda oluşan koloniler sayıldı(ICMSF, 1982).


Staphylococcus – Micrococcus sayımında Mannitol Salt Agar (MSA) besi yeri dökülen plaklar 37±1oC’de 36-48 saat inkübe edildikten sonra değer-lendirildi(British Standards Institution, 1968).


Maya ve küf sayımı için Potato Dextrose Agar (PDA) besi yeri kullanılarak, ekimi yapılan plaklar 22±1 0C’de 5 gün inkübe edildikten sonra oluşan koloniler sayıldı(American Public Health As-sociation, 1974).


2.4. KİMYASAL ANALİZLER


Örneklerin kuru madde miktarının saptan-masında “Isıtma-kurutma metodu” (1052 C’de), kül (inorganik madde) miktarının belirlenmesinde “Yakma Metodu” (550 ºC’de), ham protein tayinin-de “Kjeldahl Metodu” ve ham yağ tayininde “Soxh-let Metodu” kullanılmıştır. Ayrıca pH değerleri, pH metre (EDT, GP 353)’de 25±1ºC’de, su aktivitesi (aw) değerleri ise su aktivitesi tayin cihazı (TESTO–400)’nda saptandı (American Public Health Associ-ation, 1974; AOAC, 1990; TSE, 1974a; TSE, 1974b ; Lang ve Sternberg, 1980).



3. BULGULAR


Karides ve kalamar örneklerinin mikrobiyolojik analiz bulguları Tablo 1’de, kimyasal analiz bulguları ise Tablo 2’de verilmiştir.


Tablo 1. Örneklerin Mikrobiyolojik Analiz Bulguları (log10 kob/g).


Mikroorganizma

Örnek

Ortalama (X±Sx)

En Az

En Çok

Toplam Mezofilik Aerob

Karides

7,07±0,96

5,91

8,11

Kalamar

6,65±0,25

6,28

7,10

Psychrophile

Karides

4,96±0,57

4,34

5,80

Kalamar

5,13±0,88

3,45

6,01

Koliform Grubu

Karides

2,53±0,79

1

3,79

Kalamar

3,70±0,37

3,34

4,63

Staphylococcus-Micrococcus .

Karides

4,53±0,43

3,62

5,16

Kalamar

3,53±0,67

2,60

4,70

Maya ve Küf

Karides

2,02±0,56

1,48

3

Kalamar

2,29±0,68

1

3,16


Tablo 2. Örneklerin Kimyasal Analiz Bulguları (ortalama).





Karides

Kalamar

Rutubet (%)

77,16

81,31

Protein (%)

19,57

13,23

Yağ (%)

1,04

2,9

Kül (%)

1,59

1,45

pH

8,14

6,77

aw

0,91

0,95


4. TARTIŞMA VE SONUÇ


Avlandıkları suların mikroorganizma yükü su ürünlerinin toplam mikroorganizma sayısı üzerine etkilidir. Yakalama sırasında deniz dibindeki biri-kintilerin ağa toplanması nedeniyle de karideslerde toplam mikroorganizma sayısının oldukça yüksek ol-duğu belirtilmektedir. Bununla birlikte yıkama , pi-şirme ve dondurma sırasında azalan mikroorganizma yükünde işleme, kabuk soyma ve paketleme sırasın-da dış faktörlerden kaynaklanan bulaşmalar nedeniy-le hızlı bir artış olmaktadır(Akpınar Bayizit, 2003).


İnal (1992), karides etlerinde toplam mezo-filik aerob mikroorganizma sayısını 1,00x105 kob/g, S. aureus sayısını 1,00x102 kob/g ve Koliform bakteri sayısını ise 1x102 kob/g’dan fazla olmaması gerektiğini bildirmektedir.


ICMSF (1986), kabuklu su ürünlerinde ve yumuşakçalarda toplam mezofilik aerob bakteri sa-yısını en fazla 5,00x105 ile 1,00x106 kob/g arasında olabileceğini belirtmektedir.


Toplam mezofilik aerob bakteri sayısı orta-lama olarak karideslerde 7,07±0,96 log10 kob/g, ka-lamarlarda ise 6,65±0,25 olarak saptandı (Tablo 1). Karideslerde elde edilen bu değer, bazı çalışmalarda belirtilen değerlerden yüksektir (Swartzentruber ve diğ., 1980; ICMSF, 1986; Erüstün ve Şentürk, 1988; İnal, 1992; Şentürk, 1994; ICMSF, 1996; Akpınar Bayizit ve diğ., 2003). Kalamarlarda saptadığımız değer ise ICMSF (1986)’nin verdiği limitlerden yük-sektir. Bu değerlerin farklılığı, karides ve kalamar örneklerinin hijyenik şartlar altında hazırlanıp muha-faza edilmediğine bağlanabilinir.


Psychrophile bakteri sayısı karideslerde, ortalama 4,96±0,57 log10 kob/g, kalamarlarda ise or-talama 3,70±0,37 olarak belirlendi(Tablo 1).


İncelenen örneklerdeki koliform bakteri sa-yısının karideslerde, en az 1 log10 kob/g, en çok 3,79 log10 kob/g, ortalama 2,53 ± 0,79 log10 kob/g olduğu tespit edilirken kalamarlarda ise, en az 3,34 log10 kob/g, en çok 4,63 log10 kob/g, ortalama 3,70±0,37 olarak bulundu(Tablo 1). Karides örneklerinde elde edilen bulgular İnal (1992) ve Swartzentruber ve diğ. (1980)’nin belirledikleri değerlerden daha yük-sektir. Bu durum muhtemelen örneklerin farklı çevre şartlarından alınmasından ve hijyenik şartların eksik-liğinden kaynaklanmaktadır.


Staphylococcus-Micrococcus mikroorga-nizmaların sayısı ortalama olarak, karideslerde 4,53 ± 0,43 log10 kob/g, kalamarlarda ise 3,53±0,67 log10 kob/g olarak tespit edildi.


Tablo 1’den görüldüğü gibi, maya ve küf sayısı karideslerde 2,02±0,56 log10 kob/g, kalamar-larda ise 2,29±0,68 log10 kob/g’dır. Bu değer, Akpı-nar Bayizit ve diğ. (2003) (5,60x101 -1,86x102 kob/g,)’nin ve Erüstün ve Şentürk (1988) (3,01x203 kob/g)’ün donmuş karides örneklerinde tespit ettik-leri maya ve küf sayısılarından düşüktür.


Araştırmada incelenen karides örneklerinde ortalama olarak %77,16 rutubet, %1,59 mineral madde, %19,57 ham protein ve %1,04 ham yağ tes-pit edildi.


Karideslerde saptanan rutubet, kül, yağ ve protein miktarları bu konuda yapılan araştırmaların sonuçlarıyla benzerlik arz etmektedir(Erüstün ve Şentürk, 1988; Şentürk, 1994; Varlık ve diğ., 2000; Çelik ve diğ., 2002; Akpınar Bayizit ve diğ., 2003; Bilgin ve diğ., 2006).


İncelenen kalamar örneklerinde ise belirle-nen %yağ oranı hariç, %rutubet, %kül ve %protein miktarları diğer çalışmalarda saptanan bulgularla uyum içerisindedir(Gökoğlu ve diğ., 1999, Çelik ve diğ., 2002; URL1, 2007). Yağ miktarının diğer ça-lışmalarda belirlenen miktarlardan daha yüksek ol-ması materyal olarak kullandığımız kalamar örnekle-rinin içinde marine edilmiş olmasına bağlanabilir.


Varlık ve diğ. (1993), tüketime uygun kabuklularda pH değerinin 7-8 olduğunu bildirmek-tedirler. Ortalama pH değeri, karideslerde 8,04, ka-lamarlarda ise 6,77 olarak bulundu. Kalamar örnek-lerinde bulunan değer bazı araştırmacıların (Gökoğ-lu ve diğ. (1999; Çelik ve diğ. (2002) buldukları değerden (pH: 6,53) yüksektir,

Ortalama pH değeri, karideslerde 8,04, ka-lamarlarda ise 6,77 olarak belirlendi(Tablo 2). Var-lık ve diğ. (1993), tüketime uygun kabuklularda pH değerinin 7-8 olduğunu belirtmişlerdir. Gökoğlu ve diğ. (1999) ve Çelik ve diğ. (2002) kalamarlarda pH ’yı 6,53 olarak belirlemişlerdir.


Çalışmamızda elde ettiğimiz örneklerde be-lirlediğimiz aw değerleri; karideslerde 0,91, kalamar-larda ise 0,95’tir(Tablo 2). Bu değerler bozulma yapan bakteriler, mayalar ve küflerin gelişmesi için uygun minimum değerlerin üzerindedir (Jay, 1992).


Su ürünlerinin mikroorganizma yükü yaka-landıkları ve yetiştikleri suların kontaminasyonu ile bağlantılıdır. Uygun olmayan üretim, işleme, depola-ma, nakil ve pazarlama koşulları vb.. unsurlar bazı mikrobiyolojik sakıncaları da beraberinde getirmek-tedir. Sonuç olarak, incelenen karides ve kalamar örneklerinin yüksek oranalarda toplam mezofilik aerob, psychrophile, koliform, Staphylococcus-Mic-rococcus ve maya-küf mikroorganizmalarını yüksek oranlarda içerdiği belirlendi. Dolayısıyla örneklerin halk sağlığı açısından potansiyel bir risk oluşturabi-leceği kanaatine varıldı. Bununla birlikte örneklerin kimyasal kalite bakımından ise düşük oranda yağ içermesi, diyetetik özelliğe sahip olabileceğini akla getirmektedir. Ayrıca, özellikle karides örneklerinin yüksek oranlarda protein içermesi de bu ürünlerin beslenme açısından önem arz ettiğini göstermektedir


5. KAYNAKLAR


  1. Akpınar Bayizit, A., Özcan Yılsay, T. ve Yücel, A. 2003. Donmuş Karideslerin Bazı Fiziksel, Kimyasal ve Mikrobiyolojik Özellikleri. Ege Üniv. Su Ür. Derg. 20, (3-4), 303-312.




  1. American Public Health Association. 1974. Standarts Methods for the Examination of Dairy Products. 13 th. Ed. American Public Health Association, New York.




  1. AOAC, 1990. Official Methods of Analysis of the Association of Analytical Chemists. Ed. Arlington, K., 15. Edition, Virginia, USA.

  2. Bilgin, S., Erdem, M.E. ve Duyar, H.A. 2006, Pişmiş ve Çiğ Olarak Muhafaza Edilen Kahve-rengi Karides’in, Crangon carngon (Linnaeus, 1758) Kimyasal Kalite Değişimleri. Fırat Üniv. Fen ve Müh. Bil. Der. 18, 2, 171-179.




  1. British Standards Institution. 1968. Methods of Microbiological Examination of for Dairy Purposes. British Standard 4285, British Standards Institution, London.




  1. Çaklı, Ş. ve Kışla, D., 2003, Su ürünlerinde Mik-robiyal Kökenli Bozulmalar ve Önleme Yöntem-leri. Ege Üniv. Su Ür. Derg. 20, (1-2), 239-245.




  1. Çelik, U., Çalkı, Ş. ve Taşkaya, L. 2002. Bir Sü-permarkette Tüketime Sunulan Dondurulmuş Su Ürünlerinin Biyokimyasal Kompozisyonu, Fizik-sel ve Kimyasal Kalite Kontrolü. Ege Üniv. Su Ür. Derg. 19, (1-2), 85-96.




  1. Diler, A. ve Ataş, Ş., 2003, Antalya bölgesinden avlana Panaeus semisulcatus De HAAN 1884’un mikrobiyolojik ve kimyasal kalitesiile et verimi. Turkish J. Vet. Anim.Sci., 27, 497-503.




  1. Erüstün, G. ve Şentürk, A. 1988. Karides Kutu ve Dondurularak Muhafazası Üzerine Araştırma-lar. T.C. Tarım ve Köyişleri Bakanlığı, Tarımsal Araştırmalar Genel Müdürülüğü, Çanakklae İl Kontrol ve Araştırma Ens. Müdürlüğü Yayınları, Çanakkale, 17s.




  1. Göğüş, A.K. ve Kolsarıcı, N., 1992, Su Ürünleri İşleme Teknolojisi. Ankara Üni. Ziraat Fak. Ya-yınları No: 1243, Ders Kitabı:358, Ankara, 261s.




  1. Gökçe, G., Metin, C., Aydın, İ. ve Bayramiç, İ. 2005. İzmir Körfezi’nde Karides Uzatma Ağları ile Kalamar(Loligo vulgaris Lamarck, 1798) Av-cılığı. Ege Üniv. Su Ür. Derg., 22,(3-4),419-422.




  1. Gökoğlu, N., Metin, S., Baygar, T., Özden, Ö. ve Erkan, N., 1999. Soğukta Depolanan Kalamar-daki (Loligo vugaris, Lamarck) Kalite Değişim-lerinin İncelenmesi. Turkish J. Vet. Anim.Sci., 23, 511-514.




  1. Harrigan, W.F. 1998. Laboratory Methods in Food Microbiology, 3rd ed. Academic Press. London.




  1. Huss, H.H., 1995. Quality and Quality Changes in Fresh Fish. Food and Agriculture Orga-nization Fisheries Technical Paper-348, Food and Agriculture Organization of United Nations, Rome, 132p.




  1. ICMSF (International commission on Microbio-logical Specification for Foods). (1982). Micro-organisms İn Foods I.Their Significance and Methods of Enumeration. University of Toronto Press, London.




  1. ICMSF, (International Commission on Microbi-ological Specification for Foods). 1986. Recom-menden microbiological limits for seafoods. International Spesifications for foods Bulletin, University of Toronto Press, Buffalo, NY.




  1. İnal, T. 1992. Besin Hijyeni-Hayvansal Gıdala-rın Sağlık Kontrolu 783s. 2. Baskı, Final Ofset A.Ş., İstanbul.




  1. Jay, J.M. 1992. Modern Food Microbiology. 4thedition. Chapman & Hall, New York.




  1. Lang, K.W. and Sternberg, M.P. 1980. Calcula-tion of moisture content of a formulated food system to any given water aktivity. Journal Food Science, 45, 1228-1230.




  1. Salman,S. 1995. Omurgasız Hayvanlar Biyoloji-si. 220s. Zirem Basımevi ve Bilgisayar Merkezi. Antakya.




  1. Salman, A., Katağan, T. vwe Benli, H.A. 1998. Türkiye’den Kafadanbacaklılar ve Kafadanba-caklı Yetiştiriciliği, Tarım ve Köyişleri Bakanlığı Yayın Dairesi Bşk.’lığı Matbaası.,143s. Ankara.




  1. Swartzentruber, A., Schwap, A.H., Duran, A.P., Wentz, B.A. ve Read, R.B., 1980, Microbiolgi-cal quality of frozen shrimp and lobster tail in the retail market. Applied and Environmental Microbiology, 40, (4), 765-769.




  1. Şentürk, A., 1994. Bazı değerlendirilmiş kabuklu su ürünlerinin mikrobiyolojik özellikleriüzerine olan faktörlerin araştırılması. T.C. Tarım ve Köyişleri Bakn.’lığı Tarımsal Araştırmalar Genel Müdürlüğü, Genel Yayın No:20, Ankara.




  1. Türk Standardları Enstitüsü. 1974a. Et ve et mamulleri rutubet miktarı tayini, T.S.:1743, Türk Standardları Enstitüsü, Ankara.




  1. Türk Standardları Enstitüsü. 1974b. Et ve Ma-müllerinde Toplam Yağ Tayini. T.S. 1745, Türk Standardları Enstitüsü, Ankara.




  1. URL1, 2007, http://hosttest.artuz.com/Artuz/pdf/ 129.pdf




  1. Varlık, C., Baygar, T., Özden, Ö., Eerkan, N. ve Metin, S. 2000. Soğukta Depolanan Karideslerin (Parapenaeus longirostris, LUCAS 1846) Bazı Duyusal, Fiziksel ve Kimyasal Parametrelerinin Belirlenmesi. Turkish J. Vet. Anim.Sci., 24, 181-185.







Add document to your blog or website

Similar:

ELAZIĞ’DA TÜKETİME SUNULAN KARİDES VE KALAMAR ÜRÜNLERİNİN MİKROBİYOLOJİK VE KİMYASAL KALİTESİ iconELAZIĞ’DA SATIŞA SUNULAN ÇİĞKÖFTELERİN MİKROBİYOLOJİK KALİTESİ ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA

ELAZIĞ’DA TÜKETİME SUNULAN KARİDES VE KALAMAR ÜRÜNLERİNİN MİKROBİYOLOJİK VE KİMYASAL KALİTESİ iconIŞINLAMANIN ET VE ET ÜRÜNLERİNİN KALİTESİ ÜZERİNE ETKİSİ

ELAZIĞ’DA TÜKETİME SUNULAN KARİDES VE KALAMAR ÜRÜNLERİNİN MİKROBİYOLOJİK VE KİMYASAL KALİTESİ iconŞANLIURFA İLİNDE İNSAN VE HAYVANLARDA TÜKETİME SUNULAN KUYU SULARINDA NİTRAT VE NİTRİT DÜZEYLERİNİN BELİRLENMESİ

ELAZIĞ’DA TÜKETİME SUNULAN KARİDES VE KALAMAR ÜRÜNLERİNİN MİKROBİYOLOJİK VE KİMYASAL KALİTESİ iconTüketime sunulan veya sunulacak olan gıdaların görünüm ve lezzetlerini tüketicinin arzu ettiği duruma getirmek, bozulmalarını önleyerek, gıdaların raf ömrünü

ELAZIĞ’DA TÜKETİME SUNULAN KARİDES VE KALAMAR ÜRÜNLERİNİN MİKROBİYOLOJİK VE KİMYASAL KALİTESİ icon►Meyve, Sebze ve Yeşillik ürünlerinin her çeşidinin içinde bol miktarda (en az %80) su bulunur. İçinde barındırdığı suyu kaybettikçe kalitesi düşer ve bozulmaya başlar

ELAZIĞ’DA TÜKETİME SUNULAN KARİDES VE KALAMAR ÜRÜNLERİNİN MİKROBİYOLOJİK VE KİMYASAL KALİTESİ iconELEKTRİK PİYASASINDA DAĞITIM SİSTEMİNDE SUNULAN ELEKTRİK ENERJİSİNİN TEDARİK SÜREKLİLİĞİ, TİCARİ VE TEKNİK KALİTESİ HAKKINDA YÖNETMELİK

ELAZIĞ’DA TÜKETİME SUNULAN KARİDES VE KALAMAR ÜRÜNLERİNİN MİKROBİYOLOJİK VE KİMYASAL KALİTESİ iconKEBAN BARAJ GÖLÜ ÇEMİŞGEZEK BÖLGESİ’NDEKİ TATLI SU ISTAKOZLARININ (Astacus Leptodactylus ESCH., 1823) ET VERİMİ VE KİMYASAL KALİTESİ

ELAZIĞ’DA TÜKETİME SUNULAN KARİDES VE KALAMAR ÜRÜNLERİNİN MİKROBİYOLOJİK VE KİMYASAL KALİTESİ iconElazığ ilinin Keban ilçesine bağlı Aşağıçakmak köyünde doğan Ahmet Buran, ilk tahsilini köyünde, orta okul ve lise tahsilini ise Elazığ'da, Elazığ Orta Okulu

ELAZIĞ’DA TÜKETİME SUNULAN KARİDES VE KALAMAR ÜRÜNLERİNİN MİKROBİYOLOJİK VE KİMYASAL KALİTESİ iconGünümüzde kalkan, mercan, çipura gibi deniz balıkları ile karides, yengeç, istakoz gibi krastacea larvalarının beslenmesinde rotiferlerden

ELAZIĞ’DA TÜKETİME SUNULAN KARİDES VE KALAMAR ÜRÜNLERİNİN MİKROBİYOLOJİK VE KİMYASAL KALİTESİ iconKimyasal Silahlar Sözleşmesi Ekinde Yer Alan Kimyasal Maddelerin İhracatına İlişkin Tebliğ 2002-12

Sitenizde bu düğmeye yerleştirin:
Belgeleme


The database is protected by copyright ©okulsel.net 2012
mesaj göndermek
Belgeleme
Main page