TRAKYA YÖRESİ YÜZEY PÜRÜZLÜLÜK HARİTASI




Indir 91.99 Kb.
TitleTRAKYA YÖRESİ YÜZEY PÜRÜZLÜLÜK HARİTASI
Date conversion21.12.2012
Size91.99 Kb.
TypeBelgeleme
Sourcehttp://www.alivardar.com/YAYINLAR/RuzgarEnerjisiAcisindanTrakyaPuruzlulukHaritasi.doc
RÜZGAR ENERJİSİ AÇISINDAN

TRAKYA YÖRESİ YÜZEY PÜRÜZLÜLÜK HARİTASI


Dr. Ali VARDAR Prof. Dr. Bülent EKER Dr. M. Recai DURGUT


Trakya Üniversitesi, Tekirdağ Ziraat Fakültesi, Tarım Makinaları Bölümü, 59030 Tekirdağ

dravardar@hotmail.com bulek@tu.tzf.edu.tr rdurgut@tu.tzf.edu.tr


GİRİŞ


Bugün ülkemizin ürettiği enerjinin büyük bir kısmı doğal gazdan sağlanmaktadır. Bu oran da giderek yukarı çekilmeye çalışılıyor. Oysa ülkemizde doğal gaz yok. Doğal gazı dışarıdan satın alarak enerjiye çeviriyor ve kullanıyoruz. Bunu da ülkemizin kendi enerjisini kendi üretiyor gözüyle sunuyoruz insanlara. Taşıma su ile bu değirmenin ne kadar dönebileceği aslında ortada.


Ülkemizin kaynaklarına baktığımızda Türkiye’nin tam bir doğal enerji cennetine çevrilebileceğini ve doğal potansiyelimizin uygun şekilde değerlendirilmesi halinde enerji problemimizin olmayacağını görüyoruz. Hidrolik kaynaklarımız dünyada pek çok ülkeyi imrendirecek seviyede. Ülkemizde güneş enerjisinden yararlanmak mümkün. Jeotermal kaynaklarımız var. Ülkemiz bir tarım ülkesi ve biyokütleden de yararlanmamız mümkün. Bir de rüzgar potansiyelimiz var. Bu kaynaklar mutlaka değerlendirilmelidir.


Bu araştırmada, Trakya yöresini ele aldık ve rüzgar türbini kurulmaya müsait noktaları saptamak amacıyla yüzey pürüzlülüklerini inceledik.


Rüzgar hızının yükseklikle olan ilişkisi önemli bir konudur. Rüzgar hızı yeryüzünden yükseldikçe değişim gösteren bir özelliğe sahiptir. Şekil 1 ‘de dikey rüzgar profilini görüyoruz. Burada 100 m yükseklikte 5 m/s hızla estiği varsayılan rüzgarın farklı yüzey pürüzlülüğüne sahip alanlardaki davranış farklılıklarını görüyoruz. Örneğin denizlerde 100 m yükseklikte 5 m/s hızla esen rüzgar, deniz yüzeyine indiğimizde yaklaşık 3,7 m/s gibi bir değere düşüyor. Engellerin olmadığı kara parçalarında ise 100 m yükseklikte 5 m/s hızla esen rüzgarın yüzeye inildiğinde 2,5 m/s değerine düştüğünü görüyoruz. Bu değer şehirlerde ise 1 m/s ye kadar düşüyor. Şekil 1 ‘deki veriler bize yüzey pürüzlülüğünün önemini net bir şekilde açıklıyor.





Şekil 1. Dikey rüzgar profili


Rüzgar hızının yer yüzeyine yaklaştıkça azaldığı söylenebilir. Bunun sebebi yeryüzü pürüzlülükleri ve engellerdir. Genel olarak denilebilir ki, yeryüzünden itibaren yüksekliğin artması, sürtünme kuvvetinin azalmasına ve rüzgar hızının artmasına neden olmaktadır.


Rüzgar hızının yükseklikle olan ilişkisini tahmin etmekte kullanılan pek çok yöntem vardır. Bu yöntemler istatistiksel yöntemlerdir. Ancak bugün dünyada büyük ölçüde kabul gören yöntem aşağıdaki eşitliktir:




Bu eşitlikte;


v :h yüksekliğindeki rüzgar hızı (m/s),

h :Rüzgar hızının ölçüldüğü yükseklik (m),

u* :Rüzgar hızı - yükseklik faktörü,

k :Von Karman sabiti (0,4) ve

z0 :Yer yüzeyindeki engellerden kaynaklanan pürüzlülük uzunluğudur (m).


Eşitlikten de görüldüğü gibi yeryüzü şekilleri ve yeryüzündeki engeller yükseklik ile rüzgar hızı arasındaki ilişkide önemli bir rol oynamaktadır. Bu nedenle de özellikle rüzgar türbini kurulacak noktalar açısından pürüzlülük haritalarının ortaya konulması önem taşımaktadır.


MATERYAL


Bu çalışmada materyal olarak kullanılan veriler “Trakya yöresindeki yerleşim birimlerinin rakım değerleri”, “Trakya yöresi fiziki haritası” ve “Trakya yöresi hakim rüzgar yönleri haritası” dır. Bu veriler ve haritalar Şekil 2, Şekil 3 ve Şekil 4 ‘de görülmektedir.





Şekil 2. Trakya yöresindeki yerleşim birimlerinin rakım değerleri




Şekil 3. Trakya yöresi fiziki haritası




Şekil 4. Trakya yöresi hakim rüzgar yönleri haritası

YÖNTEM


Rüzgar türbini kurulmak istenen noktada pürüzlülük uzunluğunu (z0) ortaya koymak gözleme dayalı olarak yapılmaktadır. Ancak uzun çalışmalar sonucunda Çizelge 1 ortaya konulmuştur.


Çizelge 1. Pürüzlülük sınıfı ve pürüzlülük uzunluğu tablosu.

Pürüzlülük Sınıfı

Pürüzlülük uzunluğu (m)

Enerji göstergesi (%)


Yüzey şekli

0

0,0002

100

Su yüzeyleri

0,5

0,0024

73

Açık araziler (Beton, uçaklar için iniş alanı, otoban, biçilmiş çim vb.)


1


0,03


52

Uzak aralıklı yapılara sahip çitsiz ve engelsiz açık tarımsal araziler. (Çok hafif engebeli)

1,5

0,055

45

Birkaç binalı ve 1250 m mesafeli 8 m yüksekliğinde çitlere sahip tarımsal araziler.

2

0,1

39

Birkaç binalı ve 500 m mesafeli 8 m yüksekliğinde çitlere sahip tarımsal araziler.

2,5

0,2

31

Pek çok bina, çalı ve bitkiye sahip, yada 250 m mesafeli 8 m yüksekliğinde çitlere sahip tarımsal araziler.


3


0,4


24

Köyler, küçük şehirler, çok yada yüksek çitli tarımsal araziler, ormanlar, çok yoğun ve pürüzlü bölgeler.

3,5

0,8

18

Yüksek yapılara sahip büyük şehirler

4

1,6

13

Yüksek binalara ve gökdelenlere sahip büyük şehirler


Trakya yöresindeki yerleşim yerlerinin yapısal özellikleri göz önüne alınarak ve Çizelge 1 ‘deki veriler doğrultusunda yerleşim yerlerinin pürüzlülük sınıfları ortaya konulmuştur. Trakya yöresindeki yerleşim yerlerinin pürüzlülük sınıfları ortaya konulurken Şekil 2, Şekil 3 ve Şekil 4 ‘deki veriler de değerlendirilmiştir.


ARAŞTIRMA SONUÇLARI


Yukarıda belirtilen yöntemler kullanılarak oluşturulan “Trakya yöresi pürüzlülük sınıfları haritası” aşağıda Şekil 5 ‘de görülmektedir. Haritada kahverengi ile işaretlenen alanlar dağlık arazi yapılarını ifade etmektedir. Pürüzlülük sınıfı renk kodları ise yerleşim yerlerini gösteren harf/rakam kodlarının renklerine göre pürüzlülük değerlerini tanımlamaktadır. Haritada ayrıca yerleşim yerleri ve dağlık yapıların dışında kalan alanların pürüzlülük sınıfı 2’nın altında olarak verilmiştir.





Şekil 5. Trakya yöresi pürüzlülük sınıfları haritası


Trakya yöresi pürüzlülük sınıfları haritası göz önüne alındığında Trakya yöresinde rüzgar türbini kurulmaya uygun yerler de ortaya çıkmaktadır. Ancak burada unutulmaması gereken çok önemli bir nokta da rüzgar türbini kurulmaya uygun yerlerin belirlenmesinde pürüzlülüğün yanında rüzgar potansiyelinin de göz önünde bulundurulması gerektiğidir. Bu çalışmada rüzgar potansiyeli değerleri göz önüne alınmamış sadece pürüzlülük haritası çıkarılmıştır. Şekil 5 ‘deki haritada yer alan yerleşim yerleri harf/rakam kodlarının detayları da aşağıda Çizelge 2 ‘de verilmiştir. Burada her harf/rakam kodu bir yerleşim yerini tanımlamaktadır.


Çizelge 2. Pürüzlülük sınıfı haritasındaki kodların açılımları.

E1

Edirne (Merkez)

K2

Kırklareli (Mrk. Dereköy B.)

K28

Vize (Mrk.)

E2

Edirne. (Mrk.Hıdıraga K.)

K3

Kırklareli (Mrk. Geçitagzı K.)

T1

Tekirdag (Merkez)

E3

Edirne (Mrk. Saçlımüsellim K.)

K4

Kırklareli (Mrk. Inece B.)

T2

Tekirdag (Mrk.Isıklı K.)

E4

Edirne (Mrk. Sarayakpınar K.)

K5

Kırklareli (Mrk. Kapaklı K.)

T3

Tekirdag (Mrk. Kumbag B.)

E5

Edirne (Mrk. Tayakadın K.)

K6

Kırklareli (Mrk. Üsküp B.)

T4

Çerkezköy (Halaçlı K.)

E6

Enez (Abdurrahim K.)

K7

Babaeski (Alpullu B.)

T5

Çerkezköy (Mrk.)

E7

Enez (Kocaeli K.)

K8

Babaeski (Mrk.)

T6

Çorlu (Mrk.)

E8

Havsa (Bakıslar K.)

K9

Demirköy (Armutveren K.)

T7

Hayrabolu (Mrk.)

E9

Havsa (Hasköy)

K10

Demirköy (Balaban K.)

T8

Malkara (Davuteli K.)

E10

Havsa (Mrk.)

K11

Demirköy (Begendik K.)

T9

Malkara (Emirali K.)

E11

Ispala (Mrk.)

K12

Demirköy ((Gökyaka K.)

T10

Malkara (Mrk.)

E12

Kesan (Bahçeköy K.)

K13

Demirköy (Igneada)

T11

Muratlı (Mrk.)

E13

Kesan (Korudagı) 350 m.,

K14

Demirköy (Mrk.)

T12

Saray (Bahçeköy K.)

E14

Lalapasa (Hacıdanisment K.)

K15

Demirköy (Sivriler K.)

T13

Saray (Mrk.)

E15

Lalapasa (Hanlıyenice K.)

K16

Demirköy (Velika Deresi)

T14

Saray (Safaalan K.)

E16

Meriç (Karapınar K.)

K17

Kofçaz (Kula K.)

T15

Sarköy (Gölcük K.)

E17

Meriç (Mrk.)

K18

Kofçaz (Kocayazı K.)

T16

Sarköy(Mrk.)

E18

Uzunköprü (Mrk.)

K19

Kofçaz (Mrk.)

T17

Sarköy (Uçmakdere K.)

E19

Uzunköprü (Yeniköy K.)

K20

Lüleburgaz (Mrk.)

I1

Çatalca (Durusu K.)

Ç1

Eceabat (Behramlı K.)

K21

Pehlivanköy (Mrk.)

I2

Çatalca (Gökçeali K.)

Ç2

Ecebat (Mrk.)

K22

Pınarhisar (Mrk.)

I3

Çatalca (Hisarbeyli K.)

Ç3

Ecebat (B. Anafartalar K.)

K23

Pınarhisar (PoyralıB.)

I4

Çatalca (Karamandere K.)

Ç4

Gelibolu (Cevizli K.)

K24

Vize (Hamidiye K.)

I5

Çatalca (Yalıköy)

Ç5

Gelibolu (Mrk.)

K25

Vize (Kıyıköy B.)

I6

Sarıyer (Belgrad Ormanı)

Ç6

Gelibolu (Tayfur K.)

K26

Vize (Kızılagaç K.)

I7

Silivre (Mrk.)

K1

Kırklareli (Merkez)

K27

Vize (Kömürköy K.)

I8

Silivri (Sinekli K.)



SONUÇ


Trakya yöresi coğrafi olarak ülkemizin diğer bölgelerine göre daha düşük bir yüzey pürüzlülüğüne sahiptir. Hakim rüzgar yönlerine baktığımızda ise yer yer kuzey ve güney, yer yer kuzey-doğu ve yer yer kuzey-batı, kuzey-doğu ve güneyden esen rüzgarların baskın olduğunu görüyoruz. Ancak kuzeyindeki Istıranca dağları, kuzey ve kuzey-doğudan esen rüzgarların hızını kesen önemli bir etkeni oluşturmaktadır.


Trakya yöresi pürüzlülük sınıfları haritasına göre genel olarak, Trakya yöresinde özellikle yerleşim yerleri dışında kalan alanların rüzgar türbinleri için son derece uygun olduğu görülmektedir. Bu alanların rüzgar potansiyeli değerleri göz önüne alınarak değerlendirilmesi uygun olur. Istıranca dağlarının güney etekleri ise rüzgar türbini kurulumu için elverişli alanlar değildir. Ancak gerek Istıranca dağlarında gerekse Şarköy yakınlarındaki Işıklar dağında ve gerekse Korudağ’da yüksek noktalardaki rüzgar potansiyeli incelenerek değerlendirilebilir.


Istıranca dağlarının doğusunda, yani Vize ve Saray ilçelerinin bulunduğu alanda dağlık yapı azalmakta ve rüzgara hızını arttıracak şekilde etki etmektedir. Özellikle Çorlu, Çerkezköy ve bunların batısındaki alan rüzgar türbini kurulumu için uygun görülmektedir.


Tekirdağ ili ile İstanbul arasındaki sahil kesimi tamamen evsel yapılarla dolu olduğundan rüzgar türbini kurmaya elverişli olmasa da bu şeridin kuzeyinde ve şeride paralel olan alan rüzgar türbini kurulumu için uygundur. Istıranca dağlarının doğuda son bulduğu yer ile İstanbul’un şehirsel yapısının yoğunlaştığı noktaya kadar olan alan da rüzgar türbini kurulumu için son derece uygun alanlardır.


Trakya’nın güney-batı kısmında yer alan Gelibolu, Eceabat ve çevresi de rüzgar enerjisinden faydalanılabilecek alanlardır. Ancak “Trakya yöresi pürüzlülük sınıfları haritası” na göre yapılan bu değerlendirmelerin bu yörelerdeki rüzgar potansiyelleri de göz önüne alınarak değerlendirilmesi gerekmektedir. Bu alanlarda rüzgar potansiyelinin de uygun olması durumunda rüzgar enerjisinden faydalanmak mümkündür.


Ülkemizde her yörenin “pürüzlülük haritaları” ortaya konularak rüzgar enerjisinin yaygın kullanımına katkıda bulunmak mümkündür. Rüzgar enerjisinin yanında diğer doğal enerji kaynaklarımızla ilgili alt yapı araştırmaları da ortaya konulmalıdır. Ülkemizin doğal kaynaklarının uygun şekilde değerlendirilmesi durumunda enerji probleminin gündemimizden tamamen çıkması olasıdır.


KAYNAKLAR


Klug, H., 2001. Rüzgar Enerjisi Hakkında Genel Kurs, DEWI, İstanbul.


Becenen, İ., B. Eker, 2001. Rüzgar türbininin yer seçiminde etkili olan faktörler, 3e Electrotech Sayı: 85 Sayfa 66-69.


Kılıç, A. Y., 1999. Trakya Bölgesi Tabanidae (Diptera) Faunası, Tr. J. Of Zoology Ek Sayı 1, 67-89.


Hakim rüzgar yönleri, Ergene havzası çevre düzeni planı, Trakya Üniversitesi Projesi.


Atalay İ., Orta Atlas, İnkılap yayınları.


Vardar, A., B. Eker, 2003. Trakya yöresi kırsal kesiminde kurulabilecek rüzgar türbinleri için öneriler, II. Yenilenebilir Enerji Kaynakları Sempozyumu, İzmir.


Vardar, A., 2002. Trakya yöresinde kırsal kesimde kurulacak bir rüzgar türbini için en uygun kanat tipinin, kanat açısının ve kanat konumunun belirlenmesi üzerine bir araştırma, T.Ü. Fen Bilimleri Enstitüsü Tarım Makinaları A.B.Dalı, Tekirdağ.


www.windpower.org


www.nationalgeographic.com/maps

Add document to your blog or website

Similar:

TRAKYA YÖRESİ YÜZEY PÜRÜZLÜLÜK HARİTASI iconYüzey Özellikleri ve İlgili Kavramlar, Yüzey Tekniklerini Isıl İşlem, Termokimyasal, Elektrolitik, Termal, Buhar Biriktirme Yöntemi, Yüzey Modifikasyon

TRAKYA YÖRESİ YÜZEY PÜRÜZLÜLÜK HARİTASI icon1 Yaygın olarak kullanılan sıvılar, yüzey gerilim katsayılarına göre sıralanır. Yüzey gerilimine sıcaklığın ve tuzun etkisi örneklerle tartışılır

TRAKYA YÖRESİ YÜZEY PÜRÜZLÜLÜK HARİTASI iconÖğrencilere aşağıdaki şekliyle eksik bir kavram haritası verilir ve öğrencilerden uygun şekilde doldurmaları istenir. Kavram haritası öğretmen tarafından fon

TRAKYA YÖRESİ YÜZEY PÜRÜZLÜLÜK HARİTASI icon2. SÜPER İLETKENLERİN YÜKSEK FREKANSLI ALANDA DAVRANIŞI
Ткr, sıcaklığına sahip süper iletkenler için fкr bir kaç bin Giga hertz (109 Hz) değerine ulaşır. Süper iletkende akım çok ince yüzey...

TRAKYA YÖRESİ YÜZEY PÜRÜZLÜLÜK HARİTASI iconISSN 1302 647X TRAKYA ÜNİVERSİTESİ TRAKYA UNIVERSITY Bilimsel Araştırmalar Dergisi Journal of Scientific Research C Serisi Sosyal Bilimler Series C Social Sciences

TRAKYA YÖRESİ YÜZEY PÜRÜZLÜLÜK HARİTASI icon4 SIVI-GAZ VE SIVI-SIVI ARA YÜZEYLERİ YÜZEY VE ARA YÜZEY GERİLİMLERİ

TRAKYA YÖRESİ YÜZEY PÜRÜZLÜLÜK HARİTASI iconDENİZLİ YÖRESİ

TRAKYA YÖRESİ YÜZEY PÜRÜZLÜLÜK HARİTASI iconÇubuk Yöresi Aleviliğinde Dar Kurbanı

TRAKYA YÖRESİ YÜZEY PÜRÜZLÜLÜK HARİTASI iconÇAL (DENİZLİ) YÖRESİ YEMEKLİK MANTARLARI

TRAKYA YÖRESİ YÜZEY PÜRÜZLÜLÜK HARİTASI iconADANA YÖRESİ HALK OYUNLARI

Sitenizde bu düğmeye yerleştirin:
Belgeleme


The database is protected by copyright ©okulsel.net 2012
mesaj göndermek
Belgeleme
Main page