AFYON KOCATEPE ÜNİVERSİTESİ




Indir 282.01 Kb.
TitleAFYON KOCATEPE ÜNİVERSİTESİ
Page6/8
Date conversion09.04.2013
Size282.01 Kb.
TypeBelgeleme
Sourcehttp://www.aku.edu.tr/aku/dosyayonetimi/sosyalbilens/dersicerik/tezyazimklavuzu.doc
1   2   3   4   5   6   7   8

4. KAYNAK GÖSTERME


Tezlerde en çok özen gösterilmesi gereken konulardan biri de kaynak göstermedir. Bilim, insanlığın ortak değerlerindendir. Bilimsel çalışmalar, kendisinden önceki bilimsel çalışmalara dayanır. Ancak bu bilgileri kullananlara da bir vefa örneği olarak, bilgi kaynaklarını gösterme sorumluluğu yükler. Kaynağı belirtilmemiş bilgi aktarımları etik kurallara uymadığı gibi, bilim adamlığına da yakışmaz. Bu amaçla tezlerde yararlanılan kaynakların gösterilmesi zorunludur.

4.1. KAYNAK GÖSTERMEDE TEMEL İLKE VE AMAÇLAR


Tezlerde, başka kaynaklardan yapılan alıntılar ya aynen aktarılır ya özü değiştirilmemek kaydıyla çalışmayı yapanın kendi cümleleriyle özetlenerek ya da yorumlanarak verilir. Bu durumlarda, alıntı yapılan kaynağa (metin, tablo, şekil ve benzeri dahil) mutlaka atıfta bulunulmalıdır. Bu konuda aşağıdaki ilkeler uygulanır.

i. Metni hazırlayanın, kaynaktaki bilginin özünü değil, biçimini değiştirerek yaptığı alıntılar çift tırnak arasına alınmadan gösterilirler.

ii. Başka kaynaklardaki bilgilerin aynen aktarılması durumunda, kaynaklarda noktalama işaretleri ve çeviri yanlışları dahil olmak üzere harf, cümle, tarih, yer vb. gibi yanlışlıklar da tekrarlanır. Çalışmayı yapan kişi, kaynak metindeki yanlışlıkları düzelterek vermek isterse, o zaman doğru bilgi, yanlış bilgiden hemen sonra köşeli parantez “[]”içinde gösterilir.


Kaynak göstermenin amaçları şunlardır:

i. Yararlanılan kaynakların yazarlarını belirtmek suretiyle etik ve yasal kurallara uymak,

ii. Aktarılan bilgilerin asıl kaynağa uygunluğu konusunda okuyucuya denetleme imkânı vermek,

iii. Tezde ileri sürülen görüşlerin, yanında ya da karşısında yer alan görüşleri belirtmek,

iv. Okuyucuya yararlanabileceği diğer kaynakları sunmaktır.


Bir çalışmada kaynak göstermeyi gerektiren durumlar şunlardır:

i. Sıradan bilgilerin dışında kalan her türlü özgün bilgi, fikir, görüş veya eleştiriler,

ii. Başka kaynaklardan aynen yapılan aktarmalar,

iii. Başka yazarların kendilerine özgü düşünce, hüküm ve önerileri,

iv. Bir tablo veya istatistiğin düzenlenmesinde kullanılan verilerin alındığı kaynak.


Çalışmada kaynak göstermeyi gerektirmeyen durumlar şunlardır:

i. Herkesçe bilinen ve özgünlüğü bulunmayan genel bilgilere ilişkin kaynak gösterilmez. Ancak bu tür bilgilerin geçerliliğine yöneltilen eleştiriler özgün nitelikte oldukları sürece bunların kaynağı gösterilmelidir.

ii. Herkesçe çok iyi tanınan temel kitaplar, klasikler veya kutsal kitapların öğüt ve öğretilerine kaynak göstermeye gerek yoktur.

iii. Çalışmayı yapanın konu hakkındaki kendi deneyimlerini, gözlemlerini, düşüncelerini veya ulaştığı sonucu yazarken kaynak göstermesine gerek yoktur.


4.2. İNTİHAL (AŞIRMACILIK)

Bu alıntı türlerinin tamamında, ilgili kaynağa mutlaka atıf yapılır. Yüksek lisans ve doktora tezlerinin yazımında intihal ya da başka bir deyişle aşırmacılık yapılmamasına dikkat edilmelidir. İntihal, “bir başkasına ait olan bir fikrin, buluşun, araştırma sonuçlarının veya araştırma ürünlerinin bir bölümünün ya da tümünün, hatta kitapların tümünün ya da bir bölümünün kaynak gösterilmeksizin istemli olarak kopya ya da tercüme edilip yazarın kendi üretimi imiş gibi gösterilmesi” olarak tanımlanabilir (Türkiye Bilimler Akademisi (TÜBA), 2002: 39). Bir kaynaktan yararlanıp, ona atıfta bulunmamak (intihal) önemli bir akademik suçtur, öğrenci açısından son derece ciddi sonuçlar doğurabilecek bir disiplin soruşturmasına neden olabilir. (İntihalin cezası üniversite öğretim mesleğinden çıkarmadır)

Bilimsel araştırma yapılırken sadece başkalarının fikirlerini ve eserlerini derleme yöntemine başvurulmamalıdır. Araştırmacının topladığı bilgi ve verilerden yola çıkarak kendi fikir ve yorumlarını oluşturması ve eserine aktarması gerekmektedir. Ayrıca, yapılan araştırmada değiştirerek aktarma ya da aynen aktarma yapılsa dahi ilgili kısmın tek bir kaynağa dayanarak yazılması makul görülmemektedir. Bu açıdan kaynak çeşitliliğine özen gösterilmeli ve aktarmalar konusunda ölçülü davranılmalıdır.


4.3. KAYNAK GÖSTERİM (ATIFTA BULUNMA) ŞEKİLLERİ

Tezlerde kaynakların gösterimi, Tarih Anabilim Dalı’nda yapılan tezler hariç metin içerisinde yapılacaktır. Bu sistem Bağlaç sistemi veya Harvard sistemi olarak da adlandırılmaktadır. Tarih Anabilim Dalı’nda yapılan tezlerde gerekli görüldüğü durumlarda Klasik dipnot sistemi kullanılacaktır.

Gerekli ve mümkün olan her yerde fikirlerinizi, yapılmış araştırmalara atıfta bulunarak destekleyin. Ayrıca atıflarda noktalama işaretlerine ve alfabetik sıraya dikkat edilmelidir.


4.3.1. Bağlaç Sistemi (Tarih ve Maliye ABD hariç, bütün ABD’ler için zorunludur)

Örnekler

i. Tek Yazar, Tek Çalışma (soyadı-tarih)

• Sezer (1990: 92), toplumu şöyle tanımlıyor “………”

• Motivasyon, bireyin alternatif davranış biçimlerinden birini seçmesinde etkili olan süreçler olarak tanımlanabilir (Kanfer, 1990).

• “Tanzimat dönemi batılılaşma …. nedenlerle başlamıştır” (İnalcık, 1990: 42-43).


ii. İki Yazar, Tek Çalışma

• Yakın geçmişte yapılan bir araştırmada ………… (Kozan ve Ergin, 1998).


iii. 4 ve 5 Yazar

Yazar soyadlarını, özgün yayındaki sırayla veriniz. İkinci kez aynı yayına atıfta bulunacağınız zaman ilk yazarın soyadından sonra “vd.” (ve diğerleri) ya da “ve ark.” (ve arkadaşları) kısaltmalarını kullanınız.

• (Oishi, Diener, Lucas, ve Suh, 1999)

• Oishi ve diğerleri (1999)…… veya (Oishi vd., 1999: 55).

İngilizce raporlarda ya da İngilizce özette “ve” bağlacı yerine “&” işareti kullanılır.


iv. 6 ve Üstü Yazar

Sadece ilk yazarın soyadını “vd.” ya da “ve ark.” ile kullanınız.

• Triandis ve diğerlerine (1987) göre……… veya ……… (Triandis vd., 1987: 99).

Eğer birden fazla çok yazarlı yayın aynı ilk isim ile kısaltılıyorsa ve/veya aynı yılda yayınlanmışsa, ikisini ayrıştıracak kadar ilk yazarın soyadını “ve diğer.” ya da “ve ark.” ile kullanınız.

• Kosslyn, Koenig, Barrett, Cave, ve Gabrieli (1992) ve Kosslyn, Koenig, Gabrieli, Tang ve Daly (1992) ise

• Kosslyn, Koenig, Barrett ve diğerleri (1992)……… veya (Kosslyn, Koenig, Gabrieli vd.1992).

Çok yazarlı yayınlar kaynakçada bütün yazarların soyadları ile, “vd.” kalıbı kullanılmaksızın verilir.


v. Kurumların veya Grupların Yazar Olduğu Yayın

İlk defa atıfta bulunulduğunda kurumun/grubun tam adını ve arkasından kısaltmasını verin. Sonraki kullanımlarda sadece kısaltma ve tarih kullanınız

• ……… (Türk Psikologlar Derneği [TPD], 1997).

• ……… (TPD, 1997).


vi. Yazarsız Yayın

Resmi yayınlara ve yazarı olmayan kaynaklara “Anonim” olarak atıfta bulunun.

• ……… (Anonim, 1976).


vii. Soyadı Aynı, İlk Adlar Farklı Yazarlar

Aynı soyadına sahip ilk yazarların adlarının baş harflerini de yıl ile birlikte veriniz.

•……… R. D. Luce’un (1959) ve P. A. Luce’un (1986) araştırmalarında...

•……… J. M. Goldberg ve Neff (1961) ve M. E. Goldberg ve Smith (1972)


vii. Aynı Yazar, Birden Fazla Yayın

• Farklı yıllar (Smith & Ben, 1991, 1993).

• Aynı yıl (Smith & Ben, 1991a, 1991b).

Birden fazla yayın, yazar soyadına göre alfabetik sırada verilir.

• ……… (Çırakoğlu, 1997; Demirutku, 1996; Kökdemir, 1999).


ix. Tarihsiz Çalışmalar

• …… (Eflatun, bt). bt = bilinmeyen tarih


x. Kişisel İletişim

Mektuplar, iç yazışmalar, telefon konuşmaları ve benzeri iletişimlere metin içinde atıf yapılabilir ama bunlar kaynakçaya eklenmez. İletişim kurulan kişinin ad(lar)ının ilk harfleri ve soyadı mümkün olduğunca net tarih ile birlikte verilir.

• ……… H. C. Sümer (kişisel iletişim, 10 Mart 1999).


xi. Bir Çalışmanın Bir Bölümü (Doğrudan Alıntı)

• Yazarın soyadı metinde geçmiyorsa; (Kassin, 1997: 8) şeklinde

• Yazarın soyadı metin geçiyorsa; Abrahamson, yönetim modasını “yönetim modası oluşum sürecinin bir ürünü” olarak değerlendirmektedir (1996: 256). Şeklinde gösterilmelidir.

xii. İkincil Kaynaktan Aktarma

•……..(Şerif, akt. Yılmaz, 1999: 94) (akt.: aktaran)


xiii. Metin İçinde Alıntı Yapma (Quotation)

Bir raporda, gerekli görüldüğünde bir başka araştırmacının yayınından bir kısım tamamen alınabilir. Böyle bir durumda alıntı yapılan bölüm özgün kaynaktan hiç hata yapmadan aktarılmalı ve alıntının kaynağı hem metinde sayfa numarası ile birlikte, hem de kaynakçada belirtilmelidir. Bir metin bir başka kaynaktan atıf yapılmadan aynen alınırsa, bu durum intihal (aşırmacılık) kapsamına girer. Bu etik kurala dikkat etmek gerekmektedir.


Örnekler:

Eğer alıntı 40 kelimeden kısaysa çift tırnak içinde ve metinle birlikte verilmelidir. Alıntı yapılan metinde çift tırnak varsa bu tek tırnağa dönüştürülmelidir.

Bilimi çeşitli şekillerde tanımlamak mümkündür. Örneğin, Yıldırım (1991: 95) bilimi “dünyamızda olup biten olguları ‘betimleme ve açıklama’ yoluyla anlama girişimidir” şeklinde tanımlıyor.

Eğer alıntı yapılacak metin 40 kelimeyi veya dört satırı geçiyorsa ayrı bir paragraf halinde, blok hizalama yapılmalıdır ve sol kenardan bir paragraf ölçüsünde içeride 11 punto ve 1 satır aralığı ile verilmelidir. Eğer alıntı yapılan metinde aynı cümle içinde kelime atlanarak yazılıyorsa bu üç nokta (…) ile, eğer bazı cümleler atlanıyorsa bu dört nokta (….) ile belirtilmelidir. Örneğin;

Bilim, dünyamızda olup biten olguları betimleme ve açıklama yoluyla anlama girişimidir. Olguları betimleme, onları saptama, sınıflama ve dile getirme gibi işlemleri kapsar.… Bilimin açıklama yönüne gelince bu konu bizi çok daha geniş sorunlara götürecek niteliktedir. … [H]ipotez, doğa yasası, teori, nedensellik ve olasılık ilkeleri gibi kavramları ele almaya ihtiyaç vardır (Yıldırım, 1991: 95).


4.3.2. Klasik Dipnot Sistemi (Tercih Edildiği Takdirde Türk Dili ve Edebiyatı, Tarih ve Maliye ABD için)

Klasik dipnot sistemine göre kaynak gösterme yönteminde önce metin içinde geçen ve herhangi bir kaynaktan alıntı ve aktarma sözden, bir isim, kavram veya konu sözcüğünden hemen sonra ya da cümle veya paragraf sonuna noktadan önce olmak üzere dipnot numarası üst simge (örnek1) şeklinde verilir. Dipnotlar, sayfanın altlarında, metinden dipnot çizgileriyle ayrılan yazı alanında verilir. Dipnot çizgisi, yazı alanı sol kenarından başlayan, yaklaşık olarak 4 santimetre uzunluğunda yatay bir çizgidir. Bilgisayar kelime işlem programlarında dipnot çizgisinin yeri ve dipnot bilgilerinin yerleştirilmesi programın öngördüğü şekilde yapılır.

Kaynaklar, tezlerde ilk geçtikleri yerlerde ayrıntılı dipnot bilgileriyle, daha sonraki atıflarda dipnot tekrarlama bağlaçlarıyla gösterilir. Yararlanılan kaynaklar, ilk geçtikleri yerlerde ayrıntılı olarak tanımlanır. Bu amaçla kullanılan biçimler, kaynak türüne göre değişir.

Bir kaynağa ilk kez başvurulduğunda onun dipnotta yazımı ile ikinci ve daha sonraki yazımları birbirinden farklıdır. Bir kaynağa ilk kez yapılan başvuruda, kaynakla ilgili tüm bilgiler verilir.

Klasik dipnot sistemine göre kaynak gösterme ile ilgili örnekler aşağıda verilmiştir:


i. Tek Yazarlı Kitap

Hikmet Y.Celkan; Ziya Gökalp’in Eğitim Sosyolojisi, MEB Yayınları, No: 871, Bilim ve Kültür Eserleri Dizisi, No: 141, MEB Basım Evi, İstanbul 1990, s.14-25.

Muhsin Macit; Erzurumlu Zihni Divanı, 2.Baskı, Kültür Bakanlığı Yayın Evi, Ankara 2001, s.217.

ii. İki Yazarlı Kitap

Muzaffer Sencer ve Yakut Sencer. Toplumsal Araştırmalarda Yönetim Bilim. TODAİE Yayınları, Ankara 1978, s.63.


iii. İkiden Çok Yazarlı Kitap

Mehmet Gönlübol vd.; Olaylarla Türk Dış Politikası (1919-1973). SBF Yayınları, Ankara 1974, s.45-60.


iv. Bir Kurumun Kitabı

Devlet İstatistik Enstitüsü; Rakamlarla Türkiye Ekonomisi 2003, DİE Yayınları, Ankara 2004, s.20-31.


v. Çeviri Kitap

James M.Albertini; Ekonomik Sistemler: Uygulamada Kapitalizm ve Sosyalizm, Çev: Cafer U. Uludağ Üniversitesi Yayını, Bursa 1990, s.7.

William, H.McNeeill; Dünya Tarihi, Çev: Alâeddin Ş. 7. Baskı, İmge Kitap Evi Yayınları, Ankara 2003, s.677-694.


vi. Kitapta Bölüm

Fulay Turantaş ve Adnan Ünlütürk; “Tehlike Analizi ve Kritik Kontrol Noktaları”. Gıda Mikrobiyoljisi, Ed: A. Ünlütürk, ve F. Turantaş, 1.Baskı, Mengi Tan Basım Evi, İzmir 1998, s.517-549.

İbrahim Örnek ve Muhittin Kaplan; “Dış Ticaret ve Kalkınma” Kalkınma Ekonomisi: Seçme Konular, Ed: Taban, S. ve Kar, M. Ekin Kitap Evi, Bursa 2004, s.22.


vii. Derleyen, Hazırlayan

James Theberge; Economics of Trade and Devolopment. Ed. John Wiley, New York 1968, p.119.

Yücel Öztürk, “Kırım Hanlığı”, Türkler, C. 10, Yeni Türkiye Yayınları, Ankara 2005, Ed. Halil İnalcık, s. 152-265.


viii. Çok Ciltli Yayınlar

İsmail H.Uzunçarşılı; Osmanlı Tarih, C.III, TTK, Ankara 1973, s.126.

Fahir Armaoğlu; 20. Yüzyıl Siyasi Tarihi (1919-1980). C.I, Türkiye İş Bankası Yayınları, Ankara 1991, s.192.


ix. Seri Yayınlar

Halil Seyidoğlu; Türkiye’de Sanayileşme ve Dış Ticaret Politikaları, Ekonomik ve Araştırmalar Serisi, No: 2, Turhan Kitap Evi, Ankara 1982, s.15.


x. Yazar Adı Olmayan Yazı

“Avrupa’da Dil Öğrenimi”, Avrupa Dergisi 2000, s.15.


xi. Dergiler

Bernard Lewis, “İzlanda’da Türkler”, Türkiyat Mecmuası X, 1953, s. 275-288.

Mustafa Güler, “1150/1737 Osmanlı-İsveç Ticaret Antlaşması”, Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, C. IX, S. 2, Aralık 2007, s. 101-121


xii. Yıllıklar

Devlet İstatistik Enstitüsü; Türkiye İstatistik Yıllığı-1998. DİE Yayınları, Ankara 1999, s.20.

xiii. Aylık Bültenler

Maliye Bakanlığı; Aylık Ekonomik Göstergeler, Eylül-Ekim 1997, s.23.


xıv. Gazeteler

Okan Müderrisoğlu. “Kriz Kapıda”, Sabah, 20.10.2001, nr.1232, s.12. (Bir gün içerisinde farklı basımlar olabileceği için numarasının belirtilmesinde fayda vardır)

Hakimiyet-i Milliye, 12. Teşrin-i Evvel, 1338/12 Ekim 1922, nr. 2551, s.3. ( Doğrudan haberlere yapılan atıflarda)

Not: Resmi Gazete alıntıları da yukarıdaki örneklere uygun olarak verilmelidir.


xv. Ansiklopedi

Ömer C.Saraç; “Milli Gelir”, Ak İktisat Ansiklopedisi, C. II, Ak Yayınları, İstanbul 1973, s.20-30.


xvi. Tezler

Ömer Kucak; Zafernâme (Tarihçe-i Feth-i Revan ve Bağdad), Basılmamış Yüksek Lisans Tezi, Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Afyon 2007, s. 55.


xvii. Aynı Yayının Farklı Sayfasına Gönderme

Yıldırım, a.g.m., s. 20.

Uzunçarşılı, a.g.e., s.126-129.


xviii. Klasik Eserler

Aristotales, Nikomakhos’a Etik, C. V ,10, s.23.


xix. Kutsal Kitaplar

Kur’an, Zümer Sûresi, Ayet 9.


xx. Ulusal Bilimsel Toplantı

Berrin Uçkun; “Construction Of A Summarization Score Key Through Colleague Conferencing”, 6. METU International ELT Convention, 25-27 May, Ankara 2000, s.114-118.

Filiz Tılfarlıoğlu; “Cumhuriyet Dönemi Öğretmen Yetiştirilmesine Tarihsel Bir Bakış”, 2. Ulusal Öğretmen Yetiştirme Sempozyumu, 10-12 Mayıs, Çanakkale2000, s.50-62.

1   2   3   4   5   6   7   8

Similar:

AFYON KOCATEPE ÜNİVERSİTESİ icon*Afyon Kocatepe Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi Sinema ve Televizyon Böl. – AFYON

AFYON KOCATEPE ÜNİVERSİTESİ iconH., “Afyon Yöresinde Deneysel Biyogaz Üretim Sistemi Tasarım ve Uygulaması”, Afyon Kocatepe Üniversitesi, Fen bilimleri Enstitüsü,1997. Avşar, H

AFYON KOCATEPE ÜNİVERSİTESİ iconAFYON KOCATEPE ÜNİVERSİTESİ

AFYON KOCATEPE ÜNİVERSİTESİ iconAFYON KOCATEPE ÜNİVERSİTESİ

AFYON KOCATEPE ÜNİVERSİTESİ iconAFYON KOCATEPE ÜNİVERSİTESİ

AFYON KOCATEPE ÜNİVERSİTESİ iconT. C. AFYON KOCATEPE ÜNİVERSİTESİ

AFYON KOCATEPE ÜNİVERSİTESİ iconAFYON KOCATEPE ÜNİVERSİTESİ

AFYON KOCATEPE ÜNİVERSİTESİ iconAFYON KOCATEPE ÜNİVERSİTESİ BİYOLOJİ

AFYON KOCATEPE ÜNİVERSİTESİ icon*Yrd. Doç. Dr. Dumlupınar Üniversitesi Öğretim Görevlisi, Afyon Kocatepe Üniversitesi GİRİŞ

AFYON KOCATEPE ÜNİVERSİTESİ iconAFYON KOCATEPE ÜNİVERSİTESİ’NDE GERÇEKLEŞTİRİLDİ

Sitenizde bu düğmeye yerleştirin:
Belgeleme


The database is protected by copyright ©okulsel.net 2012
mesaj göndermek
Belgeleme
Main page