İSİMLERİN (ADLARIN) DURUM ( HÂL) EKLERİ




Indir 54.33 Kb.
TitleİSİMLERİN (ADLARIN) DURUM ( HÂL) EKLERİ
Date conversion19.04.2013
Size54.33 Kb.
TypeBelgeleme
Sourcehttp://mehmetbektas.net/FileUpload/op173688/File/4s_turkce_ismin_hal_ekleri_etk.doc
Adı Soyadı:………………………………………….. Velinin İmzası:.........................


İSİMLERİN (ADLARIN) DURUM ( HÂL) EKLERİ


İsimler cümlenin içinde anlamlarına göre uygun ekler alırlar. Bu ekler isme anlamlarına göre eklenirler. Alınan bu eklere ismin durum ekleri denir. İsimlerin bu ekleri alarak girdikleri biçime de ismin halleri denir.


Aşağıdaki tümceleri dikkatle okuyunuz.

Dün güzel bir ev gördüm.

Bu evi satın aldık.

Şu eve bir bak.

Bu evde doğdum.

Yandaki evden güzel kokular geliyor.


İsimler cümlede beş durumda bulunurlar. Yukarıdaki cümlelerde;


Yalın durumu: Dün güzel bir ev gördüm.  ev ismi ek almamış durumdadır.

Belirtme ( - i ) durumu : Bu evi satın aldık.  ev ismi –i durum eki almış durumdadır. ( Satın alınan evi belirtmektedir. )

Yöneltme ( - e ) durumu : Şu eve bir bak.  ev ismi –e durum eki almıştır. ( Bakış o eve doğru yönelmiştir.)

Bulunma ( - de ) durumu : Bu evde doğdum.  ev ismi –den durum eki almıştır. ( Doğulan evde bulunma anlatılıyor. )

Ayrılma ( - den ) durumu: Yandaki evden geliyorum.  ev ismi –den durum eki almıştır. ( Evden ayrıldığını anlatıyor. )


DİKKAT!:


1. İsmin –i hali -ı, -i, -u, -ü biçimine dönüşebilir.  Dalı, evi, tuzu, köyü


2. İsmin –e hali –e, -a biçimlerine dönüşebilir. göze, güle, okula, taşa


3. İsmin –de hâli –de, -da, -te, -ta biçimlerine dönüşebilir.  kalemde, okulda, ipte, kayıkta,


4. İsmin –den hâli –den, -dan, -ten, -tan biçimlerine dönüşebilir. keçiden, sudan, böcekten, kitaptan


5. Bazı isimler hâl ekleri aldıklarında araya kaynaştırma harfleri girer. Kaynaştırma harfleri “y, ş, s, n “ dir.  halısı, silgiye, kapına,


6. Özel isimlere getirilen hâl ekleri kesme işareti ile ayrılır.  Nevşehir’den, Berke’den, İzmirde

Ankara’ya ( y kaynaştırma harfidir.)


7. p, ç, t, k ünsüzleriyle biten kelimelere -i ve –e durum ekleri eklendiklerinde kelimenin son harfi değişerek –b, -c, -d, -ğ’ ye dönüşür.

tarak –i  tarağı ( k harfi, ğ’ye dönüşmüştür. )

dolap –e  dolaba ( p harfi, b’ye dönüşmüştür.)

ağaç – i  ağacı ( ç harfi, c’ye dönüşmüştür. )

kâğıt – e  kâğıda ( t harfi, d’ye dönüşmüştür. )

ALIŞTIRMA – 1

  • Aşağıdaki çizelgede verilen isimleri yalın hâllerini ve aldıkları hâl eklerine göre yazınız.

İSİM

Yalın Durumu

- i durumu

-e durumu

- de durumu

-den durumu

otobüs

otobüs

otobüsü

otobüse

otobüste

otobüsten

üzüm
















çay
















okul
















köy
















cuma
















gemi
















güneş
















ağaç
















süt
















yol
















kuzu
















ırmak
















anne
















ordu
















bakkal
















öğretmen

















ALIŞTIRMA – 2


Aşağıdaki isimlerin aldıkları durum eklerine bakarak hangi durumda bulundukların örneğe uygun olarak yazınız.


baharda ……..-de……..durumunda……………….……….

parmağı  ……-i …durumunda..………………..……………

meyveden ……………………………………………..………….……..

parkta  ………………………………………………….…….………....

gözü …………………………………………………….………..………...

sınıftan  …………………………………………………………………..

mektubu ……………………………………………………..….……..

seçime  ………………………………………………………….…………

odayı …………………………………………………….………….……..

çiçekten  ………………………………………………………..……..….

hastadan  ……………………………………………….………….……..

elinden …………………………………………………….…….…………

kuşu …………………………………………………………..………………

taşıtta ………………………………………………………..….…………..

sınıfa …………………………………………………………….……………

ormanda  …………………………………………………….…….……….

perdeden …………………………………………………………….……..

masayı ……………………………………………………………..……….

sözlükte …………………………………………………….………………..

kelebeği…………………………………………………….………………….

öküzü …………………………………………………….…………………....

sözlükten …………………………………………………….………………..

yastıkta …………………………………………………….………………….

ekmeğe …………………………………………………….……………………

köpekten …………………………………………………….………………..

kışta …………………………………………………….………………………

evden …………………………………………………….…………………..

bahçeye …………………………………………………….………………..



www.turgayyagmuroglu.com

Add document to your blog or website

Similar:

İSİMLERİN (ADLARIN) DURUM ( HÂL) EKLERİ iconAdları türlü yönlerden niteleyen, belirten sözcüklerdir ad soylu sözcükler oldukları için adların alabileceği tüm ekleri alabilirler. Adın önüne gelerek, önüne

İSİMLERİN (ADLARIN) DURUM ( HÂL) EKLERİ iconÇEKİM EKLERİ YAPIM EKLERİ

İSİMLERİN (ADLARIN) DURUM ( HÂL) EKLERİ iconAşağıdaki adların yapısını altlarına yazınız

İSİMLERİN (ADLARIN) DURUM ( HÂL) EKLERİ iconEski Yunanca özel adların yazılışı hakkında not

İSİMLERİN (ADLARIN) DURUM ( HÂL) EKLERİ iconDurum Durum 1’le aynı, yalnızca tamsayı değişkenler içeriyor. Tamsayılı Hedef

İSİMLERİN (ADLARIN) DURUM ( HÂL) EKLERİ iconAdların durumunu,biçimini ve rengini bildiren ön adlardır. Adlara sorulan “ nasıl? ” sorusunun cevabı niteleme ön adını verir

İSİMLERİN (ADLARIN) DURUM ( HÂL) EKLERİ iconİsimlerin sayı bakımından çokluğunu bildirirler

İSİMLERİN (ADLARIN) DURUM ( HÂL) EKLERİ iconYAPIM EKLERİ

İSİMLERİN (ADLARIN) DURUM ( HÂL) EKLERİ iconCER MÜFRED, CEM’ TEKSİR VE ĞAYR-I MUNSARIF İSİMLERİN İ’RABI

İSİMLERİN (ADLARIN) DURUM ( HÂL) EKLERİ iconCER MÜFRED, TESNİYE VE CEM’ MÜZEKKER SÂLİM İSİMLERİN İ’RABI

Sitenizde bu düğmeye yerleştirin:
Belgeleme


The database is protected by copyright ©okulsel.net 2012
mesaj göndermek
Belgeleme
Main page